Franchisor tại Việt Nam đang điều chỉnh điều khoản vùng độc quyền (territory) để tách biệt quyền kiểm soát địa lý truyền thống khỏi doanh thu nền tảng giao hàng. Cấu trúc mới thay đổi cách franchisee tính toán lợi nhuận từng kênh và phân chia thu nhập giữa điểm bán vật lý và kênh số.
Điều khoản vùng bảo vệ (protected territory) trong hợp đồng nhượng quyền truyền thống tại Việt Nam thường chỉ định ranh giới địa lý — quận, phường hoặc bán kính cụ thể — để ngăn franchisor mở thêm điểm bán cạnh tranh trong khu vực. Nhưng nền tảng giao hàng như GrabFood, ShopeeFood hay Baemin cho phép khách hàng bên ngoài ranh giới đó đặt món từ cửa hàng franchisee, tạo doanh thu không thuộc khu vực độc quyền ban đầu. Ngược lại, đơn hàng từ trong vùng bảo vệ có thể được xử lý bởi điểm bán khác nếu thuật toán định tuyến của nền tảng quyết định vậy. Hệ quả là franchisee mất khả năng dự báo doanh thu địa phương, và franchisor phải viết lại điều khoản để phân định ai kiểm soát dòng đơn hàng số và ai được ghi nhận doanh số.
Cấu trúc mới đang xuất hiện phân tách rõ quyền kiểm soát địa lý thực tế (physical territory) và quyền sở hữu tài khoản nền tảng (platform account ownership). Một số franchisor giữ quyền quản lý tập trung tài khoản nền tảng, gom tất cả đơn hàng vào một hệ thống và phân phối theo quy tắc nội bộ; franchisee nhận phần trăm doanh thu nền tảng theo công thức đàm phán, thay vì kiểm soát trực tiếp. Cách khác là franchisee được cấp quyền mở tài khoản riêng trên nền tảng, nhưng không được phép giao hàng ra ngoài ranh giới độc quyền; franchisor giám sát bằng cách yêu cầu báo cáo doanh thu từng kênh hàng tuần. Cả hai mô hình đều yêu cầu franchisee đầu tư thêm vào công nghệ quản lý đơn hàng và nhân sự giao nhận, thay đổi cấu trúc chi phí so với mô hình bán tại chỗ thuần túy.
Nhà đầu tư cần kiểm tra ba điểm khi đánh giá điều khoản vùng kỹ thuật số. Thứ nhất, hợp đồng phải ghi rõ ai sở hữu tài khoản nền tảng, ai trả phí hoa hồng (thường 20–30% giá trị đơn hàng), và doanh thu nền tảng có tính vào tổng doanh thu để tính royalty hay không. Thứ hai, nếu franchisor quản lý tập trung, công thức phân chia doanh thu giữa các franchisee phải minh bạch — dựa vào địa chỉ giao hàng, điểm bán chế biến, hay cả hai. Thứ ba, kiểm soát xem ranh giới giao hàng có thể bị mở rộng đơn phương bởi franchisor hay không, vì thay đổi đó ảnh hưởng trực tiếp đến thị phần và chi phí logistics của từng franchisee. Nhà đầu tư nên yêu cầu franchisor cung cấp báo cáo mẫu phân tách doanh thu tại điểm bán và nền tảng từ các cửa hàng hiện tại, để tính toán unit economics (đơn vị kinh tế) cho từng kênh trước khi ký.
